Historia
Prehistoria
Ślady działalności człowieka na naszych ziemiach pochodzą sprzed blisko 4000 lat (tj. z okresu neolitu). Z tego okresu pozostały liczne narzędzia kamienne i krzemienne, nad rzeką Ropą w Bieczu, Gorlicach i okolicach. Osadnictwo prawie zawsze skupiało się wokół rzek, jezior - w naszym przypadku nad rzeką Ropą.
Moszczenica
Ślady kultury ludzkiej na terenie ziemi bieckiej pochodzą z okresu neolitu ok. 1700 r. p.n.e. Najstarsza ludność z tego okresu pozostawiła po sobie liczne narzędzia krzemienne i kamienne, znalezione nad rzeką Ropą w Bieczu, Gorlicach i okolicach. Osadnictwo na tym terenie skupiało się wokół rzeki Ropy. W XIV wieku rozwinęła się kolonizacja niemiecka lokująca wsie na prawie niemieckim (magdeburskim). Wtedy też założono ok. 1348 roku wieś Moszczenicę i wiele innych. W sumie na terenie kasztelanii bieckiej w XIV wieku powstało 57 osad.
Wieś Moszczenica to siedziba Gminy, założona w czasach Króla Kazimierza Wielkiego przez Jana Herberta w 1348 roku na prawie niemieckim (magdeburskim). Położona na Pogórzu Ciężkowickim w malowniczej dolinie rzeczki Moszczanki. Niegdyś wchodziła w skład niegrodowego starostwa libuskiego. Jeszcze przed założeniem wsi Moszczenica, na jej dolnym terenie zamieszkiwali osadnicy, którzy przybyli na te ziemie w XII i XIII w. Większa część ludności została jednak wymordowana lub wzięta do niewoli (jasyr) przez Tatarów . Fakt zamieszkiwania na tych terenach podkreśla również akt lokacyjny „wszystkie dotychczasowe prawa polskie zostają zniesione i zastąpione prawem niemieckim”. W dniu 23 czerwca 1348 roku Król Kazimierz Wielki wydal dokument lokacyjny na założenie wsi nad rzeką Moszczenycza. Oryginał tego dokumentu jest nieznany, a kopia pochodzi z wpisu do ksiąg grodzkich bieckich dokonanego 31 sierpnia 1584 roku według transumptu królowej Jadwigi w Krakowie z 16 marca 1399 roku . Obszar nowo lokowanej wsi był stosunkowo duży i wynosił 80 łanów (jeden łan frankoński był równy 43,5 morga czyli 24,48 ha) . Jako, że wieś zlokalizowano w dolinie rzeki na terenach równinnych, teren ten podzielono na pasy ciągnące się od rzeki lub drogi w jedną lub drugą stronę do granicy wsi lub lasu. Był to tzw. układ łanowy, którego pozostałości możemy jeszcze dziś zaobserwować.
Osadnictwo rozwijało się bardzo powoli, gdyż trzeba było karczować lasy. Z zasady postępował ten proces od dołu w górę rzek i potoków. Nie inaczej było tutaj. Stąd możemy przyjąć, że górna część Moszczenicy jest późniejsza od dolnej. Prawdopodobnie osadnicy pochodzenia niemieckiego musieli karczować teren pod uprawę i dlatego Górna Moszczenica nazywana jest często w dokumentach Niemiecką, a Dolna – Polską . Ludność więc nowo założonej wsi składała się z grupy osób pochodzenia polskiego i niemieckiego, o czym świadczy rozpowszechnione bardzo w Moszczenicy Górnej nazwisko: Niemiec i Brach . W połowie XIX wieku podobnie jak w sąsiednich miejscowościach miały miejsce wystąpienia chłopskie, które przeszły do historii jako rabacja galicyjska. W 1847 roku nastąpiła klęska głodu, a później epidemie, w wyniku których w przeciągu dwóch lat zmarło w Moszczenicy 931 osób.
Staszkówka

W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa nowosądeckiego. Znajduje się tam kościół pw. Imienia Maryi. W ołtarzu głównym kościoła parafialnego znajduje się Matka Boża Staszkowska. Na cmentarzu wojskowym z okresu I wojny światowej stoi niedokończony pomnik Patria w kształcie czterech, wielkich rozmiarów, kamiennych prostopadłościanów, pomiędzy którymi przejścia z lotu ptaka układają się w kształt krzyża. Docelowo na tych czterech kamiennych blokach miała stanąć spiżowa postać żołnierza na koniu. Pomnik z powodu zbyt wysokich kosztów nigdy nie został dokończony. I tak do tej pory cztery olbrzymie kamienne bloki widoczne są od strony wsi Zborowice, Sędziszowa, Siedliska i Łużna nawet z odległości kilku kilometrów.
źródło: wikipedia
|